www-somalia.com

Saga: Isi nke 23: Ọnụ Ahịa nke Oku Fon

Ahmed bịara n'ụlọ gwa Deeqa ihe merenụ. Ọ kọọrọ akụkọ ahụ n'olu dị larịị, nke na-enweghị mmetụta, mana Deeqa nwere ike ịnụ ọgba aghara dị n'okpuru ya. Mgbe ọ gwụchara, ịgbachi nkịtị dị n'ime obere ụlọ ha dị arọ n'ibu nke nwa nwanyị Farah na-anwụ anwụ.

Deeqa chere echiche banyere obere nwa agbọghọ ahụ, Sulekha, onye ọ hụrụ ka ọ na-egwu egwu n'ogige. O chere echiche ya ka ọ na-arịa ahụ ọkụ, na-alụ ọgụ maka ndụ ya, obere ahụ ọzọ a chụrụ n'àjà n'elu ebe ịchụàjà nke echiche nwoke banyere nsọpụrụ. Mgbe ahụ o chere echiche banyere Farah, nwoke kwara nwanne ya nwanyị emo, onye mere emume "ịdị ọcha" nke na-egbu ugbu a nwa ya. Iwe dị oyi, nke siri ike batara n'obi ya.

“Mba,” o kwuru, olu ya dị jụụ mana o sighị ike.

Ahmed lere ya anya, o juru ya anya. “Mba?”

“Mba,” ọ kwughachiri. “Ka ọ hụ ọnụ ahịa nke ‘omenala’ ya. Ka ndị okenye hụ ya. Ka ogige niile hụ ihe ịdị ọcha ha dị oké ọnụ ahịa na-efu. Gịnị mere Asha ga-eji zọpụta nwa nwanyị nke nwoke gaara eji obi ụtọ lee ka a na-egbu Amal anyị?”

Ọ bụ echiche kachasị njọ Ahmed nụtụrụla ka nwunye ya kwupụtara. Ọ bụ olu nke nwanyị tachiri obi ahụhụ gbara nkịtị na ndụ ya niile ma na-arịọ ya ugbu a ka ọ meere onye na-ata ya ahụhụ ebere.

Ahmed, agbanyeghị, hụrụ ihu Farah. Ọ hụrụ nna, ọ bụghị onye na-agbaso echiche. “Ọ bụghị maka Farah, Deeqa,” o kwuru nwayọọ. “Ọ bụ maka nwatakịrị ahụ. Ọ̀ bụ na o mehieghị dịka Amal anyị?”

“Ma maka nwa agbọghọ na-esote?” Deeqa zara, olu ya na-ebili. “Ọ bụrụ na Asha etinye aka, ọ bụrụ na dọkịta mba ọzọ azọpụta nwatakịrị ahụ, gịnị bụ ihe mmụta? Na enweghị nsonaazụ! Na ha nwere ike ịga n'ihu n'obi ọjọọ ha ma ndị ọcha ga-abịa sachapụ unyi ha! Farah agaghị amụta ihe. Ọ ga-asị na ọ bụ uche Chineke ka a zọpụtara ya. Usoro ahụ ga-aga n'ihu, ma nwa agbọghọ ọzọ ga-anwụ n'afọ na-esote.”

Echiche ya dị obi ọjọọ ma zuo oke. Ọ bụ nghọta doro anya, nke atụmatụ nke ọchịagha, nghọta Asha n'onwe ya gaara enwe mmasị na ya. Mana Ahmed, onye nọrọla afọ ole na ole n'ụlọ ikpe ndị ikom, maara eziokwu dị iche.

“Ma ọ bụrụ na anyị emeghị ihe ọ bụla,” ọ zara, “gịnị bụ ihe mmụta mgbe ahụ? Na anyị adịghị mma karịa ha. Na ụzọ ọhụrụ anyị dị obi ọjọọ dịka ụzọ ochie, naanị na ndị e megburu emegbu dị iche.” O jidere aka ya. “Deeqa, nwanne gị nwanyị na-alụ agha nke echiche. Anyị... anyị bi n'ụwa nke ndị mmadụ. Ọ bụrụ na nkwenye anyị emeghị ka anyị nwekwuo ebere, gịnị bụ uru ha?”

N'ịbụ onye a dọwara adọwa, Deeqa kwenyere ịkpọ oku.

Njikọ na Reykjavik doro anya. Asha gere ntị n'ịgbachi nkịtị juru anya ka Deeqa na-akọ akụkọ ahụ. O nwere otu mmetụta ahụ na-alụ ọgụ dịka nwanne ya nwanyị: afọ ojuju obi ọjọọ na ndakpọ Farah, na ebere miri emi, nke na-egbu mgbu maka nwatakịrị ahụ.

"Deeqa kwuru eziokwu, ị maara," Asha kwuru, olu ya gwụrụ ike. "N'atụmatụ, o kwuru eziokwu. Ikwe ka ọdachi a mee ga-abụ ihe mmụta siri ike, nke jọgburu onwe ya maka obodo niile." Ọ kwụsịtụrụ, ibu arọ nke mkpebi ahụ na-arụgide ya. "Ọ ga-eme ka akụkọ m na-edegara UN dịkwuo ike. Ọ ga-abụ ọnụ ọgụgụ ọzọ, nwa agbọghọ ọzọ nwụrụ anwụ iji nye ike n'igwe iwe."

O mechiri anya ya, ma n'uche ya, ọ hụghị ọnụ ọgụgụ, kama ihu nwa agbọghọ. O chere echiche banyere ụkpụrụ bụ isi nke na-akwalite ọrụ ya, ụkpụrụ ọ rụrụ ụka maka ya na klasị na ụlọ nzukọ: ikike zuru oke, nke a na-apụghị ịgbanwe agbanwe nke nwatakịrị ọ bụla nwere maka ahụ ike na nchekwa.

"Mana anyị anaghị anwa imeri arụmarụ, ka anyị na-eme?" o kwuru, karịa onwe ya karịa Deeqa. "Anyị na-anwa iwu ụwa ka mma. Ma iwu mbụ nke ụwa ka mma bụ: ị na-azọpụta nwa nọ gị n'ihu."

Olu ya siri ike, e meela mkpebi. "Ọ dị mma. Aga m akpọ oku. Amaara m dọkịta ahụ. Aga m agwa ya na nke a bụ amara onwe onye, na ezinụlọ a nọ ugbu a n'okpuru nchebe m. Mana a ga-enwe ọnụ ahịa. Ọ bụghị nke ego. Ụdị ọnụ ahịa dị iche."

Ọ kọọrọ Deeqa atụmatụ ya. Ọ bụ nke nwere obi ike, obi ọjọọ, ma magbuo onwe ya. Mgbe Deeqa kwụsịrị oku, o lere Ahmed anya, esemokwu ya edoziela, e jiri ìhè igwe dochie ya.

N'ụtụtụ echi ya, Ahmed gara n'ụlọ Farah. Ezinụlọ ahụ zukọrọ, ihu ha dị ntụ n'iru uju. Farah welitere anya, olileanya siri ike dị n'anya ya.

"Ọgọ m nwanyị ga-akpọ oku," Ahmed kwuru, olu ya bụ nke iwu kwadoro. "Dọkịta German ga-ahụ nwa gị nwanyị. Mana e nwere ọnọdụ. Abụọ n'ime ha."

Farah kwee n'isi n'ike. "Ihe ọ bụla."

"Nke mbụ," Ahmed kwuru, olu ya na-ada ụda n'ikike ọ na-enwetụbeghị mbụ. "Ị ga-aga n'ihu otu kansụl ndị okenye ahụ kpere m ikpe. Ma ị ga-agwa ha eziokwu. Ị ga-agwa ha na nwa gị nwanyị na-anwụ, ọ bụghị site na ahụ ọkụ, kama site na mgbubi ahụ. Ị ga-ekwupụta okwu 'Ibi Úgwù Ụmụ Nwanyị' n'olu dara ụda. Ma ị ga-agwa ha na ọ bụ 'omenala' gị na 'nsọpụrụ' gị wetara ya nke a."

Farah legidere anya, ihu ya dịka ntụ. Ọ bụ ihe a chọrọ maka nleda anya zuru oke n'ihu ọha.

"Nke abụọ," Ahmed gara n'ihu, anya ya akwụsịghị. "Mgbe nwa gị nwanyị gbakere, ị ga-aṅụ iyi nsọ gị n'ihu ọha, n'ihu otu ndị okenye ahụ, na a ga-azụlite ụmụ gị ndị ọzọ, ụmụ gị ndị ikom na ụmụ gị nwanyị n'ọdịnihu iji ghọta na omume a abụghị nsọpụrụ, kama ọ bụ ihe egwu. Ị ga-aghọ onye akaebe. Ị ga-akọ akụkọ gị nye nwoke ọ bụla ga-ege ntị."

Ọ kwụsịtụrụ, na-ekwe ka ibu arọ nke ihe ndị a chọrọ banye. "Nke ahụ bụ ọnụ ahịa Asha. Nganga gị, maka ndụ nwa gị nwanyị."

Nkwurịta Okwu: Isi nke 23: Omume Ọma nke Nkwado

Nkeji 23.1: Nsogbu nke Onye Nzọpụta: Ntinye Aka megide Nsonaazụ

Isi a na-etinye ndị isi n'etiti otu n'ime nsogbu omume ọma kachasị mgbagwoju anya na nkwado na enyemaka mba ụwa: "Nsogbu nke Onye Nzọpụta."

Ọnọdụ Deeqa: Echiche nke Nsonaazụ.

Mmeghachi omume mbụ Deeqa na-anọchite anya echiche atụmatụ, nke bara uru naanị. O kwuru na ikwe ka ọdachi ahụ mee, n'agbanyeghị otú o si dị egwu nye onye ahụ, ga-abara ọha uru.

• Ọ na-emepụta ihe mgbochi siri ike. Ọnwụ nwatakịrị bụ arụmarụ a na-apụghị ịgbagha agbagha, nke anụ ahụ megide FGM nke na ọ dịghị echiche ọdịnala nwere ike ịgbagha ya.

• Ọ na-ezere ihe egwu omume ọma. "Ihe egwu omume ọma" bụ echiche na inye nchekwa maka omume dị egwu na-agba ume ka e mek ተጨማሪ omume ahụ. Deeqa na-ekwu na ọ bụrụ na ndị ọcha (nke ụlọ ọgwụ na-anọchite anya ya) na-anọ mgbe niile "sachapụ unyi," ọ dịghị ihe mkpali maka obodo ịgbanwe omume ha dị egwu.

• Ọ bụ ụdị ikpe ziri ezi. N'anya ya, Farah abụghị onye na-ekiri; ọ bụ onye mpụ na-eche nsonaazụ kpọmkwem nke echiche ya ihu.

Nke a bụ arụmarụ dị jụụ mana siri ike, a na-arụkarị ụka na ya n'ọkwa kachasị elu nke iwu mba ọzọ na enyemaka mmepe.

Ọnọdụ Ahmed na Asha: Echiche nke Mmadụ Ibe Zurumba.

Ahmed na Asha mechara nweta otu nkwubi okwu site n'akụkụ dị iche iche, na-anọchite anya ụkpụrụ bụ isi nke mmegharị ikike mmadụ.

• Arụmarụ Ahmed (site n'ime afọ): Arụmarụ ya dabeere na ebere dị mfe, nke ngwa ngwa. Ọ hụla ihu nna na-ata ahụhụ ma enweghị ike ịhapụ ya. Echiche ya bụ, "Ọ bụrụ na nkwenye anyị emeghị ka anyị nwekwuo ebere, gịnị bụ uru ha?" Ọ bụ ịjụ uru dị jụụ maka ọmịiko ngwa ngwa.

• Arụmarụ Asha (site n'isi): Asha ghọtara echiche atụmatụ Deeqa kpamkpam, ọbụnadị na-ekwu otú ọnwụ ahụ ga-esi bụrụ "ihe bara uru" nye ọrụ ya. Mana ọ jụrụ ya n'ihi ụkpụrụ ntọala. Mmegharị ikike mmadụ dabeere n'echiche na ndụ onye ọ bụla nwere uru zuru oke. Ị pụghị ịchụ otu nwa n'àjà maka "ọdị mma ka ukwuu" nke ndị ọzọ, n'ihi na oge ị mere ya, i mebiela kpọmkwem ụkpụrụ ị na-alụ ọgụ maka ya. Iwu bụ isi bụ, dịka o kwuru, "ị na-azọpụta nwa nọ gị n'ihu."

Ọnụ Ahịa Asha: Njikọ nke Ebere na Atụmatụ.

Ngwọta Asha bụ njikọ magburu onwe ya nke ọnọdụ abụọ ahụ. Ọ naghị ahọrọ n'etiti ebere na atụmatụ; ọ na-eji omume ebere dịka ngwá ọrụ maka mgbanwe atụmatụ.

• Ọ na-azọpụta nwatakịrị ahụ, na-akwado ụkpụrụ bụ isi nke ikike mmadụ zurumba.

• Ọ na-achọ ọnụ ahịa, na-eme ka o doo anya na, n'ezie, e nwere nsonaazụ siri ike maka Farah. Ọnụ ahịa abụghị ndụ nwa ya nwanyị, kama ọ bụ nsọpụrụ ọha ya na echiche ya.

• Ọ na-achọ ụdị "ikpe ziri ezi na-eweghachi." Ọ bụghị naanị na ọ na-ata onye mpụ ahụhụ; ọ na-amanye ya isonye na usoro ndozi. Farah ga-ajụrịrị nkwenye ochie ya n'ihu ọha ma ghọọ onye na-arụsi ọrụ ike n'ịkwatu usoro ọ kwadoro. Nke a dị irè ma na-agbanwe agbanwe karịa ịhapụ naanị nwa ya nwanyị ka ọ nwụọ. Ọ na-azọpụta ndụ ma nwee ike ịgbanwe otu n'ime ndị iro kachasị ike nke ọrụ ya ghọọ onye mmekọ na-achọghị achọ, mana siri ike. Ọ bụ omume ikpeazụ nke ịgbanwe nsogbu ghọọ ohere.